Camperreis in 2009 Schwarzwald, Bodensee naar het Gardameer en toen verder door naar de Dolomieten

In 2009 trokken we er met de camper op uit voor een afwisselende rondreis door Europa. Onze route voerde ons door het groene Schwarzwald, langs het idyllische Titisee en de Bodensee, met een bezoek aan het bloemeneiland Insel Mainau.
Daarna staken we de Alpen over richting Italië. Via Malles Venosta bereikten we een van de meest spectaculaire bergpassen van Europa: de Passo Stelvio. Aan het Gardameer genoten we van zon, sfeer en Italiaanse gezelligheid, met stops in Peschiera del Garda en Verona. Natuurlijk mocht ook een bezoek aan het romantische Venetië niet ontbreken.
Het tweede deel van de reis bracht ons diep de Dolomieten in, waar bergpassen elkaar in hoog tempo afwisselden. Via Passo Sella, Canazei en Passo Pordoi genoten we van indrukwekkende vergezichten en ruige berglandschappen. In Sexten en uiteindelijk Oberstdorf sloten we deze veelzijdige camperreis af.
Een reis vol natuur, bergen, cultuur en vrijheid — precies wat reizen met een camper zo bijzonder maakt.
Dag 1: Maandag 17 augustus – Dag 1 (onofficieel)
Vandaag begint onze vakantie rustig. We doen eerst de laatste boodschappen om de voorraad aan te vullen. Nog even eten en dan gaan we, eigenlijk nog te vroeg, op pad om de camper op te halen. Hij staat al voor ons klaar. Na een korte instructie kunnen we al op weg en een uurtje later zijn we weer thuis. De kinderen inspecteren de camper, terwijl wij alvast van alles inladen. Voor het avondeten zit het meeste er al in.
Wanneer de kinderen in bed liggen, proberen we de fietsen achterop te zetten. Na twee uur proberen komen we tot de conclusie dat het niet lukt – een teleurstelling, maar het is niet anders.
Veel te laat, pas tegen twaalven, liggen we eindelijk in bed. Dromend over camper, fietsen, fietsen, camper.

Km-stand: 0
Dag 2: Officiële start vakantie
Om 7 uur gaat de wekker – tegen Linda’s zin – en worden de laatste spullen in de camper geladen. Om 8.30 uur rijden we de straat uit. Onze “Tom-Tom-juf” is het niet helemaal eens met onze route en herhaalt meerdere keren: “ga hier links, nu!” en “keer hier indien mogelijk”. Gelukkig varen we op de autoweg gewoon onze eigen koers.
Bram moet nog even wennen en vraagt regelmatig hoe lang het nog duurt, wanneer we stoppen en wanneer we weer teruggaan.
Na ruim twee uur maken we in het Moseltal onze eerste stop. Even lopen, rennen en wat eten en drinken. Voor de kinderen gaat een filmpje aan, voor ons een muziekje. Rond 1 uur houden we een lunchstop.



Niet lang daarna verlaten we de autoweg en rijden binnendoor richting Bad Herrenalb. Met de Tom-Tom is de camping snel gevonden. De kinderen vliegen bijna uit hun dak als de nieuwe steps uit de camper komen.
Na een rustpauze spelen we nog even en wandelen richting het dorp. Het wordt al laat en we krijgen honger. De tortilla’s smaken ons alle vier goed. Na een douche gaan Bram en Koen naar bed, terwijl wij nog even buiten zitten in de koele avondlucht – heerlijk om te slapen.


Kmstand 481
Dag 3: Schwarzwald en Titisee
Onze dag begint met stralend weer en heerlijke broodjes. Omdat we nog niet helemaal geroutineerd zijn, vertrekken we pas rond 9.30 uur. De route gaat richting de Schwarzwald Hochstrasse, maar door een verkeerde afslag moeten we eerst een flink stuk terugrijden. Uiteindelijk vinden we de toeristische route, en dat is zeker de moeite waard: het uitzicht is prachtig.
We maken een korte stop bij het Lotharpfad, waar de orkaan Lothar in 1999 een stuk bos heeft verwoest. Het wandelpad slingert door de restanten van het bos, met trappetjes en bruggetjes. Bram loopt voorop, Koen hobbelt er achteraan – beide vinden het geweldig. Na terugkomst eten we de broodjes buiten in de schaduw van de camper.



Na de Schwarzwald Hochstrasse rijden we richting Titisee. Onderweg is er veel wegwerkzaamheden waardoor we langzaam vooruitkomen. We stoppen in Triberg bij Duitsland’s hoogste waterval. Het blijkt een steile klim te zijn, en omdat het al 16.00 uur is houden we het bij wat fruit en een ijsje in het toeristische dorpje.
Rond 17.00 uur komen we aan op de camping na het overvolle Titisee. Snel een plek gevonden en meteen het meer in voor een zwempartij van twee uur.



Zodra de honger toeslaat, halen we friet en worst bij het restaurantje. Het duurt bijna een uur, waardoor het geduld van de kinderen flink op de proef wordt, maar het smaakt ons des te beter. Hierna nog even buiten bij de camper; de kinderen krijgen een toetje en wij lezen nog een boekje.
Kmstand 705
Dag 4: Wutachschlucht & Bodensee
We worden even na acht uur wakker en het is nog rustig op de camping. Na het ontbijt ruimen we alles op en rijden in minder dan een uur naar de Wutachschlucht. Door wegwerkzaamheden bij een parkeerplaats stoppen we bij de Lotharklamm. Vanaf de weg dalen we direct af in de groene kloof die door het bos slingert.




De wandeling van bijna een uur is prachtig. Op het terras aan het einde genieten we van een stuk Schwarzwälder Kirschtorte en wat drinken. Op de terugweg wordt Koen moe en gaat bij Richard in de rugdrager, terwijl Bram het laatste stuk wat moeite heeft. Terug bij de camper rusten we even uit in het gras en eten wat fruit, want we hebben nog niet echt honger na de taart.
Na 13.00 uur besluiten we door te rijden naar de Bodensee. Om drie uur komen we aan op de camping, gelukkig gereserveerd, want het is vol. Vooraan krijgen we een plekje onder een grote boom met bankjes eromheen. De kinderen rennen meteen naar de speeltuin terwijl wij de spullen op hun plek zetten.

De rest van de middag zwemmen we in de Bodensee. Het water loopt langzaam diep, ideaal voor de jongens. Omdat we op tijd zijn, kunnen we nog BBQ’en: worstjes en hamburgers worden perfect bruin op de wegwerp-BBQ. Na het douchen spelen Bram en Koen nog even in de camper. Als zij naar bed zijn, zitten wij nog buiten te genieten van het vertier om ons heen en van de aangename warmte na een zonnige dag.
Kmstand 827
Dag 5: Mainau & richting Italië (Malles Venosta)
De dag begint vroeg met wat regen. Linda haalt snel de handdoeken naar binnen, want het blijft nog even druppelen. Rond negen uur vertrekken we naar bloemeneiland Mainau. Over kleine boerenweggetjes brengt de TomTom ons erheen. Het is bewolkt, maar aangenaam wandelen over het fleurige eiland. Bij de kinderen is de speeltuin favoriet, terwijl wij genieten van de vlindertuin. Na een ijsje wandelen we terug naar de camper.




Om 12.00 uur vertrekken we richting Italië, eerst nog een kort stukje door Zwitserland en Oostenrijk. Het laatste stuk gaat over de Reschenpas. Onderweg stoppen we bij het kerktorentje van Curon, dat boven het stuwmeer uitsteekt. Hier hebben we ook een mooi uitzicht op de eerste besneeuwde bergtoppen.


Niet veel later arriveren we in Malles Venosta en vinden feilloos een plekje op Camping Malles. De faciliteiten zijn ideaal: makkelijk vuil water lozen en schoon water bijvullen.
Na het installeren van de camper gaan we een paar straten verder naar het zwembad. Buiten spelen de kinderen op de miniglijbaan, maar zodra het donker wordt en het rommelt van het onweer, verplaatsen we het spel en zwemmen naar binnen. Rond 19.00 uur krijgen we honger en eten we een heerlijke pizza boven op de camping; de service gaat een stuk sneller dan eerder deze week. Op weg terug naar de camper moeten we rennen, want het regent flink.
Eenmaal binnen spelen de kinderen nog even verder. Als zij naar bed zijn, plannen wij de dag van morgen.
Kmstand 1074
Dag 6: Passo Stelvio & richting Merano
We worden om 7.00 uur wakker door het luiden van de klokken en staan rond 8.00 uur op als de klokken opnieuw luiden. Het is zonnig en aangenaam weer.
Vanochtend rijden we richting Stilfserjoch (Stelvio Pas). Deze bergpas telt in totaal 80 haarspeldbochten en kronkelt steil langs de berg omhoog. Het is er smal, maar het past net. Auto’s houden rekening met onze omvang, maar motoren en fietsers flitsen overal tussendoor.
Na 47 haarspeldbochten bereiken we de top op 2.757 meter. Het uitzicht is adembenemend, terwijl donkere wolken langzaam naderen. We pauzeren kort en nemen dezelfde weg weer terug.




Eenmaal beneden rijden we verder richting Merano. In de Val Venosta zien we alleen maar appelboomgaarden. Onderweg stoppen we bij een kraampje waar versgeplukte appels, streek-spek en heerlijk belegde broodjes worden verkocht. Buiten op de picknickbanken genieten we van al dit lekkers. Het is druk op de weg omdat het zaterdag is.
Rond Bolzano raakt de navigatie in de war; we rijden twee keer hetzelfde rondje voordat we eindelijk de oprit naar de autoweg vinden. Het tempo ligt hoger, maar er is veel aanschuiven. Bij Trento verlaten we de autoweg weer. Na een aantal smalle weggetjes en enge dorpsstraatjes komen we aan op Camping Lago di Lamar.
We zoeken een fijne plek en pakken de spullen uit. De kinderen gaan een uurtje naar bed, terwijl donkere wolken langs trekken en het rommelt. Toch gaan we nog even zwemmen. Terug bij de camper kookt Linda een wereldgerecht. Net als we buiten hebben gegeten, begint het koud te waaien en ruimen we snel alles op. Na een koffie en een biertje is onze dag voorbij.
Km-stand: 1.294
Dag 7: Aankomst Gardameer: Peschiera del Garda
Onze buren waren gisterenavond nog lang luidruchtig buiten, dus vanochtend hebben wij nog geen haast om op te staan. We hoeven vandaag maar een klein stukje verderop naar Peschiera del Garda.
We ruimen rustig alles op terwijl de kinderen buiten steppen en voetballen. Rond 10.30 uur is alles klaar en vertrekken we. We moeten weer door dezelfde nauwe straatjes als gisteren. Eenmaal op de autoweg rijden we bijna meteen in de file, maar na ongeveer een half uur trekt het op en rijdt alles weer door. Tegen 12.30 uur rijden we de Camping Bella Italia op en hebben al snel een mooie plek met uitzicht op het Gardameer gevonden.

Na een snelle lunch gaan we naar het zwembad, waar het water een heerlijke afkoeling biedt in de warme zon. Rond 16.00 uur zijn we terug bij de camper en zijn Bram en Koen zo moe dat ze even gaan slapen. Bram wordt na een uur wakker, maar Koen lukt dit pas na ruim twee uur met wat aandringen.
’s Avonds eten we bij één van de pizzeria’s op de camping. Het is erg sfeervol en het eten is heerlijk. Nog een korte stop bij de kinderdisco, en dan terug naar de camper.
Km-stand: 1.394
Dag 8: Verona per bus en trein
Vanochtend zijn we wat eerder opgestaan om met bus en trein naar Verona te gaan. De bus vertrekt wat later dan gepland, waardoor we op het station nog moeten haasten. De rij aan de kassa is lang, maar we halen het net. In de trein eten we onze broodjes op en al snel zijn we in Verona.
Een korte wandeling brengt ons naar het centrum. Onze eerste stop is de Arena van Verona. Hier kopen we een Verona-pas die toegang geeft tot alle bezienswaardigheden en de bus. In de arena staat het decor voor Aida opgesteld. We klimmen helemaal naar boven en hebben zo een prachtig uitzicht over de stad.



Na de arena wandelen we door de winkelstraatjes en eten bij Piazza Erbe bekers met vers fruit. Vervolgens bekijken we de kathedraal Santa Anastasia en lopen richting de rivier. Vanaf de Ponte Pietra hebben we zicht op het Romeins theater en de San Giorgio-kerk.



Via de smalle straatjes gaan we naar de Duomo, die we ook van binnen bekijken. Op de terugweg bezoeken we het beroemde balkon van Romeo en Julia voordat we het centrum verlaten.




Voor de lunch houden we een pauze bij McDonald’s en daarna gaan we met de bus terug naar het station. De vorige trein is net weg, dus we moeten ruim drie kwartier wachten. Een taxi brengt ons terug naar de camping, waar we rond 15.00 uur aankomen.
Even uitrusten en een wasje draaien, en daarna genieten we van het zwembad totdat de badmeester roept dat iedereen eruit moet. Bij de camper kookt Linda wat lekkers terwijl de kinderen binnen spelen. Na het eten maken we nog een wandeling langs het Gardameer.
Dag 9: Rustdag op Camping Bella Italia
Een echte rustdag vandaag, we blijven de hele dag op de camping. Nadat we op ons gemak ontbeten hebben, lopen we samen naar de supermarkt. Hier vullen we onze voorraad aan terwijl de kinderen bij de winkeltjes wat uitzoeken van de centjes die ze van de opa’s en oma’s hebben gekregen.
Even alles opruimen en dan snel naar het zwembad. Bram en Koen zijn hier niet uit het water te slaan, maar rond 13.00 uur gaan we terug.

Bram kleurt na herhaaldelijk insmeren steeds roder en moet even uit de zon. We eten onze lekker verse broodjes buiten bij de camper en spelen een spelletje, gevolgd door een korte siësta.
Na de rustpauze gaan we naar het Gardameer. Met emmer en schep gaat Koen aan de slag en Bram met bal, duikbril en snorkel. Als Koen het gezien heeft, gaat Linda met hem terug naar de camper. Hij gaat spelen met zijn nieuwe motor terwijl Linda alvast wat klaarmaakt om te BBQ’en.
Als Richard en Bram terugkomen, kunnen we aan tafel. De mini-BBQ is goed warm, dus we hoeven niet te wapperen. Na het eten is de accu van Bram en Koen leeg. We slaan het geplande ijsje over en leggen de jongens op de gebruikelijke tijd in bed. Dat geeft ons wat ruimte om nog een potje Yahtzee te spelen voordat het echt donker wordt.
